Hesabını koruma temelleri

Çevrimiçi şiddet genellikle "hacklenme"yle başlamaz — birinin tahmin edebileceği bir şifre, kurtarma e-postasına erişim ya da herkese açık bir 2FA bypass'i ile başlar. Aşağıdaki üç adım, hesaplarını rastgele saldırılara karşı korumaya yardımcı olur.

1. Güçlü, eşsiz şifreler

Her hesap için farklı ve uzun bir şifre kullan. "Korkak123!" gibi tahmin edilebilir şeyler değil; en az 16 karakter, mümkünse rastgele.

Şifre yöneticisi kullan. Ezberleme yükünden kurtarır:

• Bitwarden — ücretsiz, açık kaynaklı, Türkiye'de erişilebilir
• 1Password — kullanımı kolay, ücretli
• iCloud Keychain (Apple) / Google Password Manager (Android/Chrome) — bedava, ekosisteme bağlı

Şifre yöneticisinin ana şifresi uzun bir cümle olsun: "kahveyi-sutsuz-icerim-2026-mavi" gibi. Bunu fiziksel bir defterde, güvendiğin bir yerde sakla.

2. İki adımlı doğrulama (2FA)

2FA, şifren çalınsa bile hesabına girilmesini engeller. Üç yöntemi var, en güvenliden başlayalım:

a) Donanım anahtarı (en güvenli)

USB veya NFC üzerinden çalışan fiziksel anahtar (YubiKey, Titan Key). Phishing'e karşı dayanıklı. En çok hedef alınanlar için önerilir — politikacı, gazeteci, aktivist.

b) Authenticator uygulaması (kuvvetli)

Telefonunda yerel bir uygulama her 30 saniyede bir kod üretir:

• Aegis (Android, açık kaynaklı, yedeklemeli)
• 2FAS (iOS/Android, açık kaynaklı)
• Google Authenticator veya Microsoft Authenticator (bulut yedeklemeli)

c) SMS (en zayıf, ama hiçten iyi)

SIM swap saldırılarına açık ama çoğu kullanıcı için yeterli. Mümkünse authenticator'a geç.

Şu hesaplarda 2FA'yı bugün aç:

• Birincil e-posta hesabın (Gmail, Outlook)
• Telefon hesabın (Apple ID, Google Hesabı)
• Sosyal medya: Instagram, X/Twitter, Facebook
• WhatsApp, Telegram, Signal

3. Kurtarma e-postası ve telefon

Hesap kurtarma seçeneklerinin güncel olduğundan emin ol. Eski operatörde olan numaranın hâlâ kayıtlı olduğu birçok kez sorun olmuştur.

Kontrol et:

• Birincil e-postanın kurtarma adresleri güncel mi?
• Sosyal medya hesaplarının yedek e-postaları sana mı ait?
• Telefon numarası değiştiyse hemen güncelle.

Sıkça yapılan hatalar

• "Hatırlatıcı" sorulara gerçek cevap vermek (ilk evcil hayvanın adı, annenin kızlık soyadı — bunlar Facebook'tan tahmin edilebilir). Sahte cevap gir, şifre yöneticisine kaydet.
• WiFi şifreyle e-posta şifresinin aynı olması.
• Eski telefonu fabrika ayarlarına dönmeden satmak.
• "Hesabımı sildim" denilen yerde aslında deaktif etmek (Facebook gibi).

Şüphelendiğinde

Birinin hesabına erişmiş olabileceğinden şüphelenirsen:

1. Şifreni başka bir cihazdan değiştir (kendi cihazın da etkilenmiş olabilir).
2. Tüm aktif oturumları sonlandır (her platformda "Çıkış yap (tüm cihazlar)" seçeneği var).
3. 2FA'yı aç (yoksa) veya yeniden ayarla (varsa).
4. E-postanı kontrol et — yönlendirme kuralları eklenmiş mi?
5. Kurtarma e-postasını ve telefonu doğrula.

Daha ciddi vakalarda — fotoğrafların paylaşıldığı, kimliğin ifşa edildiği durumlarda — Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının Alo 183 Sosyal Destek Hattı'na, bulunduğun ildeki ŞÖNİM'e ya da Mor Çatı gibi bir kadın dayanışma örgütüne ulaşabilirsin. Güncel kanallar: Türkiye'de destek kanalları. Fotoğrafların izinsiz paylaşıldıysa: Görüntü tabanlı şiddet ve hukuki yollar.